Δευτέρα, 9 Φεβρουαρίου 2015

Τα σπίτια στον Πόντο


Στις ατελείωτες οροσειρές του Πόντου και στη στενή παράκτια ζώνη του η παρουσία και η δράση του εργατικού αγρότη ή του ριψοκίνδυνου ναυτικού επισημαίνονται εκτός άλλων και από την αρχιτεκτονική και την οργάνωση της κατοικίας του.


Πέμπτη, 29 Ιανουαρίου 2015

Η εκπαίδευση στον Πόντο

Πριν από το διάταγμα ανεξιθρησκείας, το «Χάττι Χουμαγιούν» (1856), η παιδεία στον Πόντο παρέχεται μόνο από την Εκκλησία και ιδιαίτερα από τα Μοναστήρια Παναγίας Σουμελά, Γ.Περιστερεώτα, Αγ. Ιωάννη Βαζαλώνα, Παναγίας Γουμερά, Αγ. Γεωργίου Χουτουρά, Αγ. Γεωργίου Χαλιναρά, Αγ. Γεωργίου Χάρσερας κλπ. Η παρεχόμενη παιδεία, σ’ αυτό το διάστημα, περιοριζόταν στην ανάγνωση και στη γραφή.

Δευτέρα, 5 Ιανουαρίου 2015

Τα Θεοφάνεια στον Πόντο

Με μεγαλοπρέπεια γιορτάζονταν στον Πόντο τα Θεοφάνεια ή Φώτα με χαρακτηριστικά έθιμα, κάποια εκ των οπόιων τηρούνται μέχρι σήμερα.
"Σ' έμπαν είν' τα κάλαντα και σ' έξ' τα Φώτα", στην αρχή της χρονιά είναι τα κάλαντα και στις έξι τα Φώτα.

Μωμόγεροι (λαϊκό δρώμενο)

Οι Μωμόγεροι (γνωστό και ως Μωμόεροι ή Μωμοέρια είναι ένα ποντιακό λαϊκό δρώμενο το οποίο λαμβάνει χώρα το 12ήμερο Χριστούγεννα - Πρωτοχρονιά - Θεοφάνια με ευχετηριακό χαρακτήρα. Παραλλαγή μπορεί να θεωρηθεί το έθιμο Ραγκουτσάρια που συναντάται στην περιοχή της Κοζάνης και της Καστοριάς.



Πέμπτη, 18 Δεκεμβρίου 2014

Βασικές Τεχνικές/Καλλωπισμοί της Ποντιακής Λύρας

Άλλο ένα βίντεο του Δημήτρη Βογιατζή για τις βασικές τεχνικές/καλλωπισμούς στη Λύρα.

Το πως μπορεί κάποιος να μάθει αυτές τις τεχνικές είναι στο χέρι του καθενός. 

Σίγουρα πάντως μέσα από πολύ εξάσκηση.

Τρίτη, 16 Δεκεμβρίου 2014

Τετράχορδη Λύρα του Πόντου. (Φωτογραφίες, βίντεο)

"Λύρα με τέσσερις χορδές! Όχι αυτό είναι κεμανέ"!
Είναι η απάντηση στην παραπάνω ερώτηση, που δίνουν όλοι οι σχετικοί με την ποντιακή μουσική.
Ναι λοιπόν αυτή είναι λύρα με τέσσερις χορδές. Δηλαδή είναι στα μέτρα της Ποντιακής λύρας σαν κατασκευή οργάνου. 
Η κεμανέ είναι κατά πολύ μεγαλύτερη από την λύρα, έχει 4 βασικές χορδές και 4 συμπαθητικές. Αναλυτικότερα μπορούμε να έχουμε πληροφορίες από το ιστολόγιο 
http://lyrakemanes.blogspot.gr:
Το όργανον (ο) κεμανές δίδει μια άλλη διάσταση στην παραδοσιακή ποντιακή μουσική, συμπορευόμενο ιστορικά με τους Έλληνες του Πόντου. Πρωοτεμφανίστηκε ως μονόχορδο όργανο (7ος αιώνας) και εμπλουτίστηκε στη συνέχεια με τρείς χορδες (10ος αιώνας) ενώ λίγο αργότερα γίνεται τεράχορδο ( 15 ος αιώνας) έχοντας και τέσσερις συμπαθητικές χορδές όργανο φιαλόσχημο, μακρύτερο από τη λύρα με οχτώ πλέον χορδές. Ο κεμανές ανάγει την εμφάνιση του στα βάθη των αιώνων, στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή εποχή με διάφορες μορφές. Κυρίως απεικονίζεται σε τοιχογραφίες διάφορων ιερών

Σάββατο, 13 Δεκεμβρίου 2014

Ανακατασκευή παλαιάς λύρας. (Φωτογραφίες, βίντεο)

Αυτή η λύρα είναι το πρώτο μουσικό όργανο που είδα στη ζωή μου. Την θυμάμαι σαν τώρα να κρέμεται στον τοίχο στο σπίτι που έμεναν οι γονείς μου στο Ντύσσελντορφ. 
Την έχει φτιάξει ο πατέρας μου κατά την στρατιωτική του θητεία το μακρινό 1956. Κατασκευασμένη από κοκκίμελο που όπως ορίζει η παράδοση, που θέλει να είναι το καλύτερο ξύλο για την κατασκευή της λύρας μας, για λόγους μάλλον που είχαν να κάνουν με τα δεδομένα της εποχής που ήρθαν οι παππούδες μας από τον Πόντο. 
Έχει ιδιαίτερη κατασκευή αφού είναι κομματιαστή και όλα τα κομμάτια της ενώνονται κουμπωτά, αν δεν κάνω λάθος στην ορολογία του ξύλου λέγεται "σύνδεση με δόντια".
Πέρα από το γεγονός ότι πλέον είναι 58 ετών, πέρα από το ότι είναι από κοκκίμελο, πέρα από την ιδιαίτερη σύνδεση των μερών της, αυτό που δίνει μεγάλη συναισθηματική αξία στην λύρα αυτή είναι ότι τα πλαϊνα και η πλάτη της είναι σαν στρατιωτική ταυτότητα! 
Χαραγμένο στο κοκκίμελο και ένθετα με ξύλο ελάτου, έχει γράμματα που γράφουν:

PUBLIC